2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
+31 6 55 18 80 11 info@nextgen-academy.nl

“Ik ben opgeleid als kinderoefentherapeut”, vertelt Desirée Westland (33). “Pas toen ik zelf aandeel- houder werd van Westland Kaas besefte ik hoe bijzonder het is om deel uit te maken van de vierde generatie van ons familiebedrijf.” Desirée ging weer studeren en deed onderzoek naar familiewaarden binnen het familiebedrijf.

Familiebedrijf Westland Kaas B.V. werd in 1936 opgericht door drie broers waaronder de overgrootvader van Desirée. Hun vader was handelaar geweest in zeevis, maar na de komst van de Afsluitdijk werd de Zuiderzee het IJsselmeer en raakte hij werkloos. “Maar wie kan handelen in vis, kan natuurlijk ook handelen in kaas!” lacht Desirée. En zo geschiedde.
De tweede generatie bestond uit vijf broers en een neef; de opa van Desirée. “Deze generatie ontwikkelde twee belang- rijke merkkazen: Maaslander in 1977 en Old Amsterdam in 1985. Het bedrijf groeide en ging in 1996 over naar de derde generatie, die bestond uit meer dan twintig aandeelhouders, waaronder mijn vader. Inmiddels zijn er ongeveer veertig aandeelhouders doordat de vierde generatie langzaam instroomt.”

Next generation

“Mijn zus, broer en ik kregen in 2012 certificaten van mijn vader”, vertelt Desirée. “Maar wat betekent het eigenlijk als je aandeelhouder wordt? Welke bijdrage kun en wil je leveren aan het familiebedrijf? Met zes familieleden tussen de 18 en 30 jaar vormden we een NxG-groep om dit soort zaken te bespreken.” Uiteindelijk besloot Desirée binnen het familie- bedrijf aan de slag te gaan. “Ik wilde graag een bijdrage leveren aan het voortbestaan van Westland Kaas. Omdat ik op bedrijfskundig gebied bagage miste, volgde ik een master aan de Nyenrode Business Universiteit.”

Onderzoek naar waarden

Voor haar afstudeeronderzoek verdiepte Desirée zich in waarden binnen het familiebedrijf. “Mijn onderzoeksvraag luidde: ‘Hoe dragen family governance practices bij aan de verankering van familiewaarden bij eigenaren van het familiebedrijf?’ Een belangrijke vraag, want waarden vormen het hart van de familie en het familiebedrijf. Op basis van die waarden worden belangrijke beslissingen genomen die de continuïteit waarborgen.” Desirée deed intensief onderzoek bij vier familiebedrijven. “In de interviews kwam naar voren dat het aandacht vraagt om de waarden in de familie en het bedrijf te verankeren. Veel ondernemingen zijn ooit opgericht door één of enkele personen. Met elke volgende generatie wordt de afstand tot de oprichters groter. Wanneer je, zoals bij Westland Kaas,  bent aangekomen bij een neven- en nichtenconsortium is het een uitdaging om de familiewaarden te verankeren. Je komt uit verschillende staken van de familie; je hebt allemaal een andere opvoeding gehad. Later komen er partners bij, die invloed hebben op de waarden binnen jouw gezin.”

Negen mechanismen

Desirée beschreef negen praktische mechanismen die allemaal in elkaar grijpen en samen bijdragen aan de verankering en het levend houden van de waarden bij de familie en het bedrijf.

1. Historie tastbaar maken

De ‘fundering’ voor de ontwikkeling van je waarden is het historische verhaal. Waar kom je als familiebedrijf vandaan? Wat vonden de oprichters belangrijk? Waarom deden de vorige generaties de dingen zoals zij die deden? Door de historie tastbaar te maken – middels bijvoorbeeld een boek, een film of een tentoonstelling – kun je het historisch verhaal levend houden, een fundament om de waarden op te verankeren.

2. Verankeren van familiewaarden in het bedrijf

Laat in je bedrijfsvoering zien wat je als familie belangrijk vindt. Door de familiewaarden te verankeren in je bedrijf, geef je als familie richting aan het dagelijks handelen van het bestuur.

3. Betrekken van familie bij activiteiten

Binnen een familiebedrijf vormen zich diverse rollen en activiteiten. Om de betrokkenheid van de familie te stimuleren is het belangrijk een zo groot mogelijke groep familieleden te betrekken bij diverse activiteiten, zowel  binnen de familie als binnen het bedrijf. Waarden vormen een onderstroom in de manier waarop je met elkaar omgaat.

4. Partners

Partners spelen een belangrijke rol in de verankering van waarden, ook als ze geen aandeelhouder zijn en niet binnen het familiebedrijf werken. Ouders zijn namelijk samen verantwoordelijk voor de opvoeding van de volgende generatie. Betrek de partners daarom bij het familiebedrijf zodat ook zij de waarden kunnen overdragen.

5. Mixen generaties

De volgende generatie kan veel leren van de huidige generatie, bijvoorbeeld over de waarden, hoe je met elkaar omgaat en waarom bepaalde zaken lopen zoals ze lopen. Door het mixen van generaties wordt de volgende generatie in staat gesteld te leren van de huidige. Het mixen van generaties kan plaatsvinden op een familiedag, maar ook binnen besturen en werkgroepen.

6. Delen informatie

Het delen van informatie is essentieel in het verankeren van de waarden en het vergroot het onderlinge vertrouwen en betrokkenheid. Zonder het delen van informatie ontstaan er ruis en verrassingen. Dat kan een voedingsbodem zijn voor conflicten binnen de familie en tussen familie en bedrijf. Blijf met elkaar in gesprek om in een veilige sfeer essentiële zaken rondom het familiebedrijf te delen.

7. Vormen van de volgende generatie

Zonder volgende generatie geen voortbestaan van het familiebedrijf. Het is belangrijk de volgende generatie met elkaar in contact te brengen, hen als groep te vormen. Zij zullen in de toekomst samen het familiebedrijf overnemen. Zorg dat ze een emotionele binding met elkaar krijgen, dat ze weten wat ze aan elkaar hebben en als groep de waarden kunnen verankeren.

8. Tonen waar je trots op bent

Als familiebedrijf vorm je samen iets bijzonders, dat verder gaat dan resultaten en dividend. Toon die trots aan elkaar en aan je klanten.

9. Samen zijn

Om familiewaarden te kunnen verankeren en over te dragen aan de volgende generatie lijkt het meest belangrijke element het ‘samen zijn’. Wanneer je als familie bij elkaar bent, kun je waarden met elkaar delen. Samen zijn is het dak van het huis, het overkoepelende mechanisme waarin alles samenkomt. Een familiebedrijf ben je nooit alleen, een familie- bedrijf ben je samen.

Adviseur voor familiebedrijven

Voor Desirée is duidelijk geworden waar haar hart ligt.

“Ik vind het generatiebestendig maken van familiebedrijven erg interessant. Familie- en bedrijfswaarden vormen voor mij een basis voor het generatiebestendig zijn van het familie- bedrijf. Het traject waarin je het voortbestaan van een familiebedrijf wilt borgen, gaat niet alleen over opvolging. Het is veel meer dan dat, het gaat over opleiden van de volgende generatie, met elkaar in gesprek zijn als familie, waarden met elkaar delen. Daar wil ik familiebedrijven graag in begeleiden als adviseur.”

Foto’s door Inge Jansen

Esther Smid

Esther schrijft voor FBNed. Dé vereniging voor Familiebedrijven.

Latest posts by Esther Smid (see all)

Share This